Materiał edukacyjny. Tekst nie zastępuje diagnozy ani indywidualnej konsultacji ze specjalistą.
Gdy pojawiają się problemy ze zdrowiem psychicznym, pierwszą trudnością bywa wybór odpowiedniego specjalisty. Psycholog, psychoterapeuta i psychiatra mogą współpracować, ale ich role nie są takie same.
Kim jest psycholog?
Psycholog ukończył studia psychologiczne. Może prowadzić diagnozę psychologiczną, konsultacje, psychoedukację i wsparcie. W zależności od dodatkowych kwalifikacji może pracować w ochronie zdrowia, edukacji, biznesie czy pomocy społecznej.
Wizyta u psychologa jest dobrym pierwszym krokiem, gdy nie wiesz jeszcze, jakiej pomocy potrzebujesz, chcesz omówić trudną sytuację albo zauważasz pogorszenie samopoczucia.
Czym zajmuje się psychoterapeuta?
Psychoterapeuta prowadzi psychoterapię według określonej metody. Terapia zwykle jest procesem obejmującym regularne spotkania i pracę nad sposobem myślenia, przeżywania emocji, relacjami oraz zachowaniami.
W Polsce w ramach świadczeń finansowanych przez NFZ psychoterapia jest elementem planu leczenia. Prywatnie zasady przyjęcia zależą od gabinetu i kwalifikacji terapeuty.
Kiedy potrzebny jest psychiatra?
Psychiatra jest lekarzem. Może diagnozować zaburzenia psychiczne, wystawiać recepty, zwolnienia lekarskie i – gdy jest to wskazane – włączać leczenie farmakologiczne. Do psychiatry na NFZ można zgłosić się bez skierowania.
Warto rozważyć konsultację psychiatryczną szczególnie wtedy, gdy objawy są silne, utrzymują się długo, znacznie utrudniają codzienne życie, pojawiają się poważne problemy ze snem, gwałtowne zmiany nastroju lub myśli samobójcze.
Czy można korzystać z kilku form pomocy jednocześnie?
Tak. Wiele osób korzysta równolegle z konsultacji psychiatrycznych i psychoterapii. Decyzja zależy od problemu, diagnozy, nasilenia objawów i indywidualnych potrzeb.
Najczęstsze pytania
Czy psychiatra jest tylko dla osób z ciężkimi zaburzeniami?
Nie. Do psychiatry można zgłosić się także wtedy, gdy potrzebna jest diagnoza uporczywego lęku, obniżonego nastroju, bezsenności czy innych objawów.
Czy psycholog może przepisywać leki?
Nie. Leki może przepisywać lekarz, w tym lekarz psychiatra.
Czy do psychologa na NFZ potrzebne jest skierowanie?
Pacjent.gov.pl wskazuje, że skierowanie nie jest wymagane do świadczeń udzielanych przez psychologa. Szczegółowe zasady mogą zależeć od rodzaju świadczenia i placówki.
Gdzie szukać pomocy w nagłej sytuacji?
Jeżeli istnieje bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia, zadzwoń pod numer 112 lub 999 albo zgłoś się do najbliższego SOR-u lub izby przyjęć. Dzieci i młodzież mogą skorzystać z bezpłatnego, anonimowego telefonu zaufania 116 111, działającego całodobowo.
Źródła i dalsza lektura
Więcej materiałów znajdziesz w sekcji Wiedza Fundacji Droga do Gwiazd.